Jak przygotować szkic do zgłoszenia wycinki drzewa
Gatunek, obwód pnia i numeracja wprost do legendy PDF — pokazujemy, jak oznaczyć drzewa na szkicu oraz jak wygląda cała ścieżka: zgłoszenie, wniosek o zezwolenie i wywrót/złom.
Kiedy wycinka drzewa w ogóle wymaga zgłoszenia albo zezwolenia
Usunięcie drzewa z własnej działki nie zawsze wymaga formalności. Ustawa o ochronie przyrody (art. 83f) zwalnia z obowiązku m.in. krzewy w skupiskach do 25 m², drzewa i krzewy owocowe (poza terenami zieleni publicznej i pasami drogowymi) oraz — co najważniejsze w praktyce — drzewa cieńsze niż ustawowy próg, liczony jako obwód pnia na wysokości 5 cm nad ziemią: 80 cm dla topoli, wierzby, klonu jesionolistnego i klonu srebrzystego, 65 cm dla kasztanowca zwyczajnego, robinii akacjowej i platanu klonolistnego, 50 cm dla pozostałych gatunków.
Powyżej tych progów osoba fizyczna usuwająca drzewo z własnej nieruchomości na cele niezwiązane z działalnością gospodarczą składa zgłoszenie zamiaru usunięcia drzewa (bezpłatne, kończy się milczącą zgodą urzędu). W pozostałych przypadkach — firma, wspólnota lub spółdzielnia mieszkaniowa, teren gminny, wycinka związana z inwestycją budowlaną albo drzewo objęte dodatkową ochroną (np. pomnik przyrody) — potrzebny jest pełny wniosek o zezwolenie na usunięcie drzewa lub krzewu, zakończony decyzją administracyjną.
W obu ścieżkach przepisy wymagają jedynie rysunku lub mapki pokazującej usytuowanie drzewa względem granic działki — bez odwołania do map geodezyjnych w konkretnej skali, jakich wymagają np. zgłoszenie budowy czy zjazd z drogi. To właśnie taki rysunek przygotujesz w eszkic.pl, oznaczając na szkicu każde drzewo z jego gatunkiem i obwodem pnia.
Jak wygląda cały proces krok po kroku
Niezależnie od tego, czy Twój przypadek kwalifikuje się do zgłoszenia, czy wymaga wniosku o zezwolenie, proces wygląda podobnie:
- Zmierz obwód pnia na wysokości 5 cm nad ziemią i sprawdź, czy w ogóle przekracza próg ustawowy dla danego gatunku (patrz wyżej) — jeśli nie, formalności nie są potrzebne.
- Ustal, którą ścieżką iść: zgłoszenie (osoba fizyczna, cel prywatny) czy wniosek o zezwolenie (pozostałe przypadki).
- Oznacz drzewa na szkicu swojej działki w eszkic.pl i wyeksportuj gotowy PDF z legendą.
- Pobierz formularz zgłoszenia albo wniosku właściwy dla swojej gminy — zwykle znajdziesz go na stronie BIP urzędu gminy lub miasta — wypełnij go i dołącz szkic jako załącznik.
- Złóż komplet dokumentów: osobiście w urzędzie, listownie, albo elektronicznie przez e-Doręczenia (patrz sekcja niżej).
- Przy zgłoszeniu: urząd ma 21 dni na oględziny drzewa i kolejne 14 dni na ewentualny sprzeciw — brak sprzeciwu oznacza zgodę, a zgłoszenie jest ważne 6 miesięcy od oględzin. Przy wniosku: urząd wydaje decyzję zasadniczo w ciągu miesiąca (w sprawach skomplikowanych do 2 miesięcy), czasem z opłatą albo obowiązkiem nasadzeń zastępczych.
- Od sprzeciwu albo od decyzji przysługuje odwołanie w terminie 14 dni od jej otrzymania.
Właściwym organem jest wójt, burmistrz albo prezydent miasta miejsca położenia nieruchomości (art. 83a ust. 1 ustawy o ochronie przyrody) — a jeśli działka lub sam obiekt są wpisane do rejestru zabytków, sprawę prowadzi wojewódzki konserwator zabytków.
-
Zmierz w terenie odległość drzewa od dwóch punktów odniesienia
Wybierz dwa punkty, które łatwo będziesz w stanie wskazać na szkicu, takie jak istniejący budynek czy ogrodzenie, i zmierz w terenie odległość od każdego z nich do drzewa (taśmą mierniczą, kołem pomiarowym albo krokami). Dwa pomiary z różnych punktów pozwalają dość precyzyjnie odtworzyć położenie drzewa na szkicu, zamiast szacować je „na oko” — zapisz obie wartości, przydadzą się w kolejnym kroku.
Najwygodniej będzie tu posługiwać się warstwami „Obiekty topograficzne (BDOT500)” oraz „Budynki ewidencyjne (EGiB)” zamiast podstawowej „Mapy” — w „Menedżerze Warstw” włącz widoczność obu tych warstw, a wyłącz „Mapę”. Dzięki temu na szkicu zobaczysz dokładnie te same punkty, które rozpoznasz też w terenie.
Pomiar odległości drzewa od narożnika budynku i granicy działki — punkty odniesienia widoczne już na szkicu. -
Otwórz narzędzie „Wstaw drzewa”
W lewym pasku narzędzi kliknij ikonę drzew („Inwentaryzacja drzew”). Aplikacja od razu przechodzi w tryb wstawiania — na dole ekranu pojawia się pasek „Wstawianie drzewa” z podpowiedzią „Kliknij na mapę, aby postawić drzewo”. Gdy przesuwasz kursor po mapie, jeszcze przed kliknięciem, aplikacja na bieżąco dorysowuje dwie linie wymiarowe z odległością od kursora do dwóch najbliższych granic działki — to pomaga ustawić drzewo względem granicy. Odległość od budynku, ogrodzenia albo innego wybranego punktu odniesienia aplikacja nie pokazuje automatycznie — tę odmierzysz na szkicu narzędziem „Dodaj pomiar” (sekcja „Punkty, pomiary, rysowanie” w lewym pasku).
Narzędzie „Dodaj pomiar” użyte do zmierzenia odległości od narożnika budynku — dla punktów odniesienia, których aplikacja nie mierzy automatycznie. 
Tryb „Wstawianie drzewa” — kursor z celownikiem oraz dwie linie wymiarowe do najbliższych granic działki, rysowane na bieżąco jeszcze przed kliknięciem. -
Kliknij w miejscu pnia i uzupełnij parametry drzewa
Odmierz na szkicu obie zapisane wcześniej odległości od wybranych punktów odniesienia (np. wzrokowo względem skali mapy albo pomocniczo narzędziem „Dodaj pomiar” z sekcji „Punkty, pomiary, rysowanie”) i kliknij dokładnie w punkcie, w którym się przecinają — tam rośnie drzewo. Otworzy się okno „Parametry Drzewa”: wybierz gatunek z listy (sosna, dąb, brzoza, świerk, buk, topola albo zbiorcza kategoria „Pozostałe iglaste”/„Pozostałe liściaste”), podaj obwód pnia w centymetrach — pole pyta o pomiar na wysokości 130 cm, czyli tzw. pierśnicę, dokładnie taki wymiar, jakiego wymaga wniosek o zezwolenie na usunięcie drzewa — oraz opcjonalnie uwagi (np. „podwójny pień”, „pochylone przez wiatr”). Kliknij „Dodaj Drzewo”.
Okno „Parametry Drzewa” — gatunek, obwód pnia w cm i opcjonalne uwagi. -
Drzewo pojawia się na szkicu w skali, z numerem
Nowe drzewo dostaje kolejny numer porządkowy w białym znaczniku oraz koronę i pień narysowane w przybliżonej skali na podstawie podanego obwodu pnia — im grubszy pień, tym większa korona. To znacznie ułatwia ocenę, jak drzewo ma się do budynku, ogrodzenia czy granicy działki.
Nowe drzewo na szkicu — numerowany znacznik, korona i pień w przybliżonej skali. -
Dodaj kolejne drzewa — numerują się automatycznie
Po kliknięciu „Dodaj Drzewo” tryb wstawiania zamyka się automatycznie, więc dla każdego kolejnego drzewa powtórz krok 2: kliknij ponownie ikonę „Wstaw drzewa” w lewym pasku narzędzi. Każde nowe drzewo dostaje kolejny numer porządkowy.
Kilka drzew dodanych jedno po drugim, każde z kolejnym numerem porządkowym. -
Sprawdź listę drzew w panelu „Elementy szkicu”
W panelu „Elementy szkicu” pojawia się osobna sekcja „Drzewa” — każda pozycja to „Drzewo #N (gatunek)”. Stąd w każdej chwili sprawdzisz, ile drzew masz już naniesionych i jakiego są gatunku, bez szukania ich na mapie.
Sekcja „Drzewa” w panelu „Elementy szkicu”, z gatunkiem przy każdej pozycji. -
W razie pomyłki: przesuń albo usuń drzewo
Kliknij ikonę ołówka przy danym drzewie na liście „Elementy szkicu”, żeby przeciągnąć je myszką w nowe miejsce (potwierdź przyciskiem „Zatwierdź” albo klawiszem ESC). Żeby usunąć drzewo, kliknij ikonę kosza przy tej samej pozycji i potwierdź w oknie dialogowym. Chcesz sprawdzić, czy odległość drzewa od punktu odniesienia zgadza się z tym, co zmierzyłeś w terenie? Użyj narzędzia „Dodaj pomiar” (sekcja „Punkty, pomiary, rysowanie” w lewym pasku) — zmierzy odległość wprost między dwoma klikniętymi punktami na szkicu.
Przeciąganie drzewa w trybie edycji pozycji oraz potwierdzenie usunięcia z listy elementów. -
Wyeksportuj PDF — drzewa trafiają automatycznie do legendy
Po kliknięciu „Wygeneruj szkic” każde drzewo trafia do legendy dokumentu jako osobna pozycja: numer, gatunek i obwód pnia (np. „1. Dąb, obwód: 50cm — podwójny pień”) — dokładnie taki wykaz, jaki urząd chce zobaczyć przy zgłoszeniu albo wniosku. Pełny proces eksportu (skala, format, orientacja arkusza) opisuje osobny poradnik „jak wygenerować szkic w PDF”.
Automatyczna legenda w eksporcie PDF — numer, gatunek i obwód pnia każdego drzewa.
Gdzie złożyć dokumenty — także przez e-Doręczenia
Zgłoszenie albo wniosek składasz w urzędzie gminy lub miasta właściwym dla położenia działki — osobiście w kancelarii/biurze podawczym, listownie pocztą, albo elektronicznie. Od 1 stycznia 2026 r. podstawowym kanałem elektronicznej korespondencji z urzędami jest e-Doręczenia, które zastąpiło w tej roli ePUAP — pisma wysyłane przez ePUAP po tej dacie mogą nie zostać uznane za skutecznie doręczone poza wyjątkami przewidzianymi w przepisach.
Jeśli nie masz jeszcze własnego adresu do e-Doręczeń, założysz go bezpłatnie na edoreczenia.gov.pl albo w aplikacji mObywatel (zakładka „Twoje skrzynki” → „Aktywuj skrzynkę”), podpisując wniosek profilem zaufanym, e-dowodem albo podpisem kwalifikowanym. Po aktywacji skrzynki wysyłasz zgłoszenie lub wniosek razem z załączonym PDF-em szkicu bezpośrednio na adres do e-Doręczeń właściwego urzędu (zwykle podany na jego stronie BIP) — to elektroniczny odpowiednik listu poleconego za potwierdzeniem odbioru, skuteczny najpóźniej po 14 dniach od wysłania, nawet jeśli urząd nie odczyta wiadomości wcześniej.
eszkic.pl przygotowuje wyłącznie załącznik graficzny do zgłoszenia lub wniosku — dokładny formularz, jego wzór oraz sposób składania (w tym adres do e-Doręczeń) każdorazowo wyznacza właściwy urząd gminy lub miasta, dlatego przed złożeniem dokumentów warto zweryfikować te szczegóły na jego stronie BIP.
eszkic.pl to narzędzie wspomagające przygotowanie szkicu — zawsze zweryfikuj, czy Twój przypadek rzeczywiście kwalifikuje się do zgłoszenia, czy wymaga pełnego wniosku o zezwolenie, bezpośrednio w swoim urzędzie, zanim złożysz dokumenty.
Najczęściej zadawane pytania
Jakie drzewa można usunąć bez żadnych formalności?
Bez zgłoszenia i bez zezwolenia usuniesz m.in.: drzewa, których obwód pnia mierzony na wysokości 5 cm nad ziemią nie przekracza progu dla danego gatunku (patrz pytanie niżej), krzewy rosnące w skupiskach do 25 m², krzewy ozdobne oraz drzewa i krzewy owocowe (o ile nie rosną na terenie zieleni publicznej ani w pasie drogowym). Pełny wykaz wyjątków zawiera art. 83f ust. 1 ustawy o ochronie przyrody — w razie wątpliwości co do konkretnego przypadku najpewniej rozstrzygniesz to w swoim urzędzie gminy.
Jaki jest próg obwodu pnia, od którego trzeba coś zgłosić albo złożyć wniosek?
Licząc obwód pnia na wysokości 5 cm nad ziemią, formalności wymagają drzewa powyżej: 80 cm — topola, wierzba, klon jesionolistny i klon srebrzysty; 65 cm — kasztanowiec zwyczajny, robinia akacjowa (grochodrzew) i platan klonolistny; 50 cm — pozostałe gatunki (art. 83f ust. 1 pkt 3a i ust. 4 ustawy o ochronie przyrody). Uwaga: to inna wysokość pomiaru niż w polu „obwód pnia” w eszkic.pl (patrz pytanie o pole w kreatorze niżej).
Czym różni się zgłoszenie od wniosku o zezwolenie na wycinkę?
Zgłoszenie zamiaru usunięcia drzewa (art. 83f ust. 4 i nast.) dotyczy wyłącznie osób fizycznych usuwających drzewo z własnej nieruchomości na cele niezwiązane z działalnością gospodarczą — jest bezpłatne, a milczenie urzędu po oględzinach oznacza zgodę. Wniosek o zezwolenie (art. 83 i art. 83b) obowiązuje w pozostałych przypadkach: firmy, wspólnoty i spółdzielnie mieszkaniowe, tereny gminne, wycinka związana z inwestycją budowlaną albo drzewa objęte dodatkową ochroną (np. pomnik przyrody) — kończy się decyzją administracyjną, może wiązać się z opłatą i obowiązkiem nasadzeń zastępczych.
Czy do zgłoszenia lub wniosku wystarczy zwykły szkic, czy trzeba zamawiać mapę zasadniczą?
W obu przypadkach przepisy wymagają jedynie „rysunku albo mapki określającej usytuowanie drzewa” względem granic nieruchomości — bez odwołania do map geodezyjnych w konkretnej skali, jakich wymagają np. zgłoszenie budowy czy zjazd z drogi. Wyjątkiem jest sytuacja, w której usunięcie drzewa jest częścią inwestycji wymagającej pełnego projektu zagospodarowania działki (PZT) sporządzonego przez uprawnionego projektanta — wtedy dołącza się ten projekt zamiast samego szkicu.
Ile kosztuje usunięcie drzewa?
Zgłoszenie osoby fizycznej na cele prywatne jest bezpłatne — opłatę skarbową (17 zł) płaci się jedynie za ewentualne pełnomocnictwo. Przy wniosku o zezwolenie urząd może naliczyć opłatę zależną od gatunku i obwodu pnia, według aktualnych stawek określonych w przepisach — mogą się one zmieniać, dlatego dokładną wysokość warto sprawdzić bezpośrednio w urzędzie przed złożeniem wniosku.
Co zrobić z drzewem, które już się przewróciło albo złamało (wywrót, złom)?
Usunięcie złomu lub wywrotu nie wymaga zgłoszenia ani zezwolenia w zwykłym trybie, ale jako właściciel nieruchomości powinieneś zawiadomić o tym urząd i poczekać na oględziny — z których sporządza się protokół potwierdzający, że rzeczywiście chodziło o złom lub wywrót, a nie samowolną wycinkę (art. 83f ust. 1 pkt 14 ustawy o ochronie przyrody). Natychmiastowe usunięcie bez wcześniejszych oględzin i zgłoszenie tego dopiero w ciągu 30 dni dotyczy wyłącznie służb ratunkowych i zarządców infrastruktury działających w sytuacji zagrożenia. Warto też zrobić zdjęcia drzewa przed usunięciem i oznaczyć je na szkicu tak samo, jak przy zwykłym zgłoszeniu.
Czy za wycięte drzewo trzeba posadzić nowe?
Przy zgłoszeniu osoby fizycznej na cele prywatne — nie ma takiego obowiązku. Przy wniosku o zezwolenie urząd może w decyzji nałożyć obowiązek nasadzeń zastępczych albo przesadzenia drzewa, a informację o planowanych nasadzeniach zawiera się już we wniosku (art. 83b ust. 1 pkt 8 ustawy o ochronie przyrody).
Ile trzeba czekać na odpowiedź urzędu?
Przy zgłoszeniu: urząd ma 21 dni od doręczenia zgłoszenia na oględziny drzewa, a potem kolejne 14 dni na ewentualny sprzeciw w drodze decyzji — brak sprzeciwu w tym terminie oznacza, że możesz usunąć drzewo, a samo zgłoszenie jest ważne 6 miesięcy od oględzin (po tym czasie trzeba zgłosić ponownie). Przy wniosku o zezwolenie obowiązuje ogólny termin miesiąca na wydanie decyzji, a w sprawach skomplikowanych — do 2 miesięcy.
Jak wysłać zgłoszenie lub wniosek przez internet, bez wizyty w urzędzie?
Od 1 stycznia 2026 r. podstawowym kanałem elektronicznej korespondencji z urzędami jest e-Doręczenia — zastąpiło ono w tej roli ePUAP. Jeśli nie masz jeszcze własnego adresu do e-Doręczeń, założysz go bezpłatnie na edoreczenia.gov.pl albo w aplikacji mObywatel (zakładka „Twoje skrzynki” → „Aktywuj skrzynkę”), podpisując wniosek profilem zaufanym, e-dowodem albo podpisem kwalifikowanym. Mając aktywną skrzynkę, wysyłasz zgłoszenie albo wniosek razem z załączonym PDF-em szkicu bezpośrednio na adres do e-Doręczeń właściwego urzędu gminy — to elektroniczny odpowiednik listu poleconego za potwierdzeniem odbioru, ze skutkiem doręczenia najpóźniej po 14 dniach od wysłania. Adres do e-Doręczeń danego urzędu zwykle znajdziesz na jego stronie BIP.
Czy pole „obwód pnia” w kreatorze drzewa w eszkic.pl to ten sam pomiar, co w zgłoszeniu albo wniosku?
Dla wniosku o zezwolenie — tak, dokładnie. Pole w aplikacji pyta o obwód pnia na wysokości 130 cm, czyli tzw. pierśnicę — dokładnie ten sam wymiar, jakiego wymaga wniosek o zezwolenie na usunięcie drzewa (art. 83b ust. 1 pkt 5 ustawy o ochronie przyrody). W zgłoszeniu jest inaczej: sama ustawa (art. 83f ust. 5) w ogóle nie wymaga podawania obwodu — liczy się tylko próg z art. 83f ust. 4, mierzony na wysokości 5 cm, od którego zależy, czy zgłoszenie jest w ogóle potrzebne, a rzeczywisty pomiar i tak wykonuje urzędnik podczas oględzin. Gminy w swoich formularzach różnie to sobie dopisują — jedne proszą o obwód na 5 cm, inne na 130 cm (często jako pole nieobowiązkowe), a niektóre (np. Warszawa) nie proszą o niego wcale. Jeśli składasz zgłoszenie, a formularz Twojej gminy prosi akurat o wartość zmierzoną na 5 cm, po prostu zmierz drzewo na tej wysokości i wpisz tę liczbę w polu aplikacji — mimo etykiety „130cm”, to zwykłe pole liczbowe w centymetrach, które trafia do legendy PDF.
Zobacz też: jak wygenerować szkic w PDF, jak uzyskać mapę zasadniczą i nanieść na nią szkic, jak dodać budynek do szkicu, przykładowe szkice wycinki drzew, cennik i dostępne plany albo wypróbuj demo edytora bez zakładania konta.
Gotowy, żeby oznaczyć drzewa na swoim szkicu?
Wypróbuj demo bez zakładania konta albo załóż konto i dodaj swoją działkę.